Posts

Krisis sa tubig sa Cebu

Image
[OPINYON] BISAG ting-uwan na aduna pa gihapoy mga parte sa Sugbo nga bisag tulo wala gyuy mogawas sa ilang gripo. Ngano man kaha ni? Sa kadugay nang problema sa tubig wala gyud ni masulbad sa gobyerno? Niadtong 2016 kung mahinumdum pa mo, hapit tibuok dakbayan sa Sugbo nawad-an og tubig, gani mideklarar man si Mayor Mike Rama atong panahona og state of emergency tungod sa maong panghitabo. Nahubas na ang Buhisan dam, hapit wala nay moagas sa mga gripo. Girasyon na lang tawna ng tubig sa kada balay. Ana ka nihit ang tubig atong panahona. Pero unsay aksyon sa gobyerno? Tinuod, aduna gyuy sitwasyon nga dili nato mapugngan sama anang El Nino nga way uwan, mahubas gyud ang dam hilabi na nga daghan mogamit sa tubig niini. Pero kahibaw naman ta nga mao ni ang mahitabo, pureso kinahanglan gyud og long-term solution. Kay tubig is life matud pa sa mga millennial. Tinuod ra ba gyud.   Karon kung unsa ka abunda sa baha sa atong palibot, nganong aduna pa man gihapoy mga panimalay nga way agas i...

Manguha og tanum ug hayop sa lasang, dakpon

Image
  GIBAHARAN sa Department of Environment and Natural Resources (DENR) reigon 7 ang publiko nga dili magpataka og pangolekta og mga tanum ug hayop hilabi na kung protektado kini ubos sa Republic Act 9147 or the Wildlife Resources Conservation and Protection Act. Matud pa ni DENR 7 Regional Executive Director Paquito D. Melicor, ang pagpamutop, pagkolekta ug pagpanguha og wild plant sa kalasangan kay sukwahi kini sa RA 9147. Matud pa ni Melicor kung dili ni bantayan, posibleng mangahurot ang mga tanum ug hayop nga sa kasamtangan gamay na lang maong giprotektahan kini sa gobyerno. Dungag pa niya, aduna nay mga tawo sa DENR ug mga otoridad nga nagbantay sa mga airport ug pier para modakop sa mga makalapas sa maong balaud. Ang masakpan nga nanguha ug namaligya sa mga wild plants ug hayop pwedeng mapriso og duha hangtud upat ka tuig ug multahan og P30,000 hangtud P300,000. Samtang ang magdala sa maong mga protektadong mga tanum ug hayop pamultahon og P5,000 hangtud P300,000.   Spons...

Chong Hua gidepensaan ang mga doktor

Image
GIDEPENSAAN sa Chong Hua Hospital ang mga doktor nga gipasanginlan

Gwen mihilak

Image
Screen Grab gikan sa Sugbo News GOB. Gwen Garcia mihilak sa kasagmuyo nga namatay ang iyang duha ka igsuon samtang nalandig sa usa ka pribadong ospital sa dakbayan sa Sugbo. "Wa na silang duha kay nangadtog hospital," matud pa sa gobernadora sa gipahigayong press conference sa Kapitolyo ganihang hapon. Namatay niadtong Setyembre 1 ug Setyembre 6 si kanhi Dumanjug mayor Nelson ug Barili Mayor Marlon human malandig sa tambalanan niandtong Agusto 5. Ang duha nagpositibo sa COVID-19 apan matud pa ni Gwen, nagnegatibo na sila samtang diha pa sa ospital. Apan bisan pa man niana, gipadayon pa gihapon sa ilang mga doktor ang paghatag og mahalon nga tambal para sa covid sa duha ka pasyente. Ni Gwen pa, Agusto 24 mihangyo si Marlon nga mouli na kay maayo na ang iyang pamati, apang ang doktor niini wala motugot. Sa sunod adlaw gihilantan na ang duha ka Garcia ug padayun nang nigrabe ang ilang kondisyon. Duda sa pamilyang Garcia sa ICU nakuha sa duha ka pasyente ang sakit tungod kay dili...

Adunay kay butang wala magamit, ipa-barter na na!

Image
by VATSKI [OPINION] SA karaang panahon ang mga yuta pailisan lang og sundang o usa ka bakid nga bugas. Kiniy gitawag og barter.   Sa dihang nisaka na ang balor sa yuta, dili na pwede ang sundang, kwarta na gyud, minilyon pa gani. Apan sa panahon nga quarantine diin kargado sa katawhan anaa lang sa mga panimalay, sarado ang mga tindahan, kalit mibalik ang pagpa-barter.   Sa Sugbo anaa ang Cebu Barter Community diin hapit na moabot og 200,000 ang mga followers. Anaa pud ang Barter Ta Bai ug ang mga barter communities sa mga lungsod.   Adunay mga butang sama sa mahalon nga bag nga pailisan og cellphone. Aduna puy mga Rolex nga relo nga pailisan og condominium. Makita nimo nga daghan ang gustong pailisan ang ilang mga mahalon nga butang sa mga butang nga mas minus ra ang presyo, aduna puy uban nga gustong parehas ra ang kantidad sa butang nga ilang gustong ipa-barter. Sagol-sagol ang trip sa mga magpa-barter aning mga grupoha. Og samtang daghang nalin...

Gwen miawhag sa katawhan sa paglig-on sa immune system

Image
TUNGOD kay wala pag bakuna alang sa #Covid19, giawhag ni Gob. Gwen Garcia ang publiko nga palig-unon ang immune system sama sa pag-inum og Vitamin C, luy-a nga gipabukalan ug paghimo og home remedies para malikayan ang maong sakit. Samtang nagpadayun ang pagbatok sa coronavirus, buot ni Garcia nga ang katawhan andam nga manalipud sa ilang kalawasan pinaagi sa pagpalig-on niini tungod kay ang immune system ang unang depense sa bisag unsa nga sakit. Matud pa ni Garcia nga adunay mga nagpositibo nga asymptomatic kun walay sintomas hinungdan nga dakong posibilidad nga mosagol ra kini sila sa katawhan. Og kung hinay ang immune system sa tawo, dali ra kining maigo sa sakit. READ:   Gawas sa surgical masks, vitamin C, probiotic drink SOLD OUT sa CEBU “What do we do? Let’s build up immunity with available [resources]. Naa ra ug dili gani over the counter, over the gripo, kay mag-init ra man ka og tubig. Balik ta adto  sa tuob-tuob. Mao man nay naagian sa atong mga l...

6 sikop human nasakpang nagsugal, 5 nakadawat sa SAP

Image
SIKOP ang unom ka residente sa Barangay Gabi, Cordova huma kining nasakpang nagsugal Huwebes sa hapon. Matud pa sa Cordova Police, ang naaresto mao sila si Analyn Abayin Inting, 43; Veloso Seguisabal, 25;   Florilyn Verano Inting, 52; Marcelo Sayuday Garrido, 43; Emmanuel Verano Inting, 19; ug Camelo Veloso Seguisabal Jr., 28, mga residente sa Sitio Camino, Barangay Gabi. Matud pa sa police, gawas ni Emmanuel Inting, ang lima nakadawat sa ilang social amelioration program (SAP) ug unconditional cash transfer (UCT) gikan sa gobyerno. Kada usa nakadawat og P6,000 nga ayuda karong panahon sa krisis.